Chủ đề Biển Đông bao phủ nghị trình của các ngoại trưởng tại Nay Pi Taw

Ngoại trưởng Mỹ sẽ thúc đẩy một thỏa thuận chấm dứt mọi hành động có thể gây căng thẳng trong quan hệ giữa Bắc Kinh và các nước láng giềng đông nam Á tại hội nghị an ninh khu vực đang diễn ra ở thủ đô Nay Pi Taw của Miến Điện, hãng tin AFP cho biết.

Các nhà phân tích cho biết những tranh chấp trên Biển Đông sẽ là chủ đề chi phối nghị trình của Diễn đàn Khu vực Asean (ARF) diễn ra vào Chủ nhật ngày 10/8.

Đề xuất của Mỹ

Hôm 9/8, Ngoại trưởng John Kerry đã đưa ra đề xuất của phía Mỹ về việc làm giảm những căng thẳng trên Biển Đông bằng cách kiềm chế trước những hành động có thể ‘làm phức tạp hay làm leo thang căng thẳng’.

Các nước Asean nhìn chung ủng hộ đề xuất của Mỹ về việc làm giảm căng thẳng trên Biển Đông, trong đó có ủng hộ việc soạn thảo một bộ quy tắc ứng xử (COC) mang tính ràng buộc về pháp lý.

Về phần mình, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị hôm 9/8 nói rằng nước ông chắc chắn ‘sẽ hành động kiên quyết và rõ ràng’ nếu ‘bị khiêu khích trên Biển Đông’.

Trước đó, hai ông Vương và Kerry đã có một cuộc gặp song phương ở Nay Pi Taw. Ông Kerry đã để cho người đồng cấp Trung Quốc chờ nửa tiếng đồng hồ sau các cuộc họp muộn của ông.

Trong một thông cáo báo chí của Đại sứ quán Trung Quốc ở Miến Điện sau cuộc hội đàm này, Bắc Kinh nói họ ‘hoan nghênh vai trò xây dựng’ của Trung Quốc trong các vấn đề khu vực và rằng họ ‘hy vọng phía Mỹ có thể tôn trọng những quyền và lợi ích chính đáng của Trung Quốc trong khu vực’.

Sáng kiến Philippines

Ông Kerry đã để ông Vương chờ 30' trước cuộc hội đàm song phương

Cũng trong hôm 9/7, Philippines đã đưa ra sáng kiến giảm căng thẳng trên Biển Đông tại Miến Điện. Sáng kiến này có đưa vào quan điểm của Mỹ về việc các bên chấm dứt các hoạt động gây ra căng thẳng.

“Căng thẳng trên Biển Đông đã diễn biến xấu đi trong những tháng vừa qua và đang tiếp tục xấu đi,” Ngoại trưởng Philippines Albert del Rosario phát biểu.

“Tất cả chúng ta đang chứng kiến một kiểu hành xử hung hăng và hành động gây hấn ngày càng tăng trên Biển Đông vốn đe dọa nghiêm trọng hòa bình, an ninh, thịnh vượng và ổn định trong khu vực.”

Bên cạnh việc các bên dừng các hành động khiêu khích, bản kế hoạch của Manila còn kêu gọi nhanh chóng kết thúc đàm phán về COC và các biện pháp trọng tài lâu dài để giúp giải quyết chung cuộc các tranh chấp về chủ quyền trong khuôn khổ luật biển của Liên Hiệp Quốc.

Trung Quốc đã phản ứng lạnh nhạt trước đề xuất này của Manila và cho rằng căng thẳng trên Biển Đông đã ‘bị thổi phồng’.

“Ai đó đã nói quá hay thậm chí thổi phòng cái gọi là căng thẳng trên Biển Đông,” Ngoại trưởng Vương Nghị nói trước báo giới, “Chúng tôi không đồng ý với cách làm như vậy và chúng tôi kêu gọi cảnh giác với những động cơ đằng sau việc này.”